Een nieuwe wettelijke structuur en een ‘Associatie’ voor Holacracy organisaties die all-in willen gaan (For-Purpose Organisaties)

  • for-purpose-enterprise-energized

For-Purpose Enterprises zijn de organisaties van de toekomst. Ze brengen de menselijke structuur en de juridische structuur van hun organisatie in lijn met het hart van de organisatie: betekenisvol werk op basis van Holacracy. In dit artikel leggen we uit hoe de menselijke structuur en de wettelijke structuur eruit zien.

thomas thomison beyond holacracy

Eerder deelde Thomas Thomison al zijn visie met ons waarin hij vertelde over het ontstaan van deze nieuwe structuur en de mogelijkheid die het Purpose Agents biedt om hun talent en energie te besteden aan betekenisvol werk dat zij zelf kiezen.

Om je geheugen even op te frissen: Thomas Thomison creëerde een nieuwe vorm van een For-Purpose Organisatie (ook wel Self-Organizing Enterprise genoemd) met encode.org. Zij combineren de Organisatie (waar het werk wordt gedaan), de Associatie (de onderlinge relaties tussen mensen, waar je als collega’s een cultuur opbouwt) en de Company (wettelijke structuur). Daarin werkt de Purpose Agent. In gesprek met Thomas Thomison:

Het draait allemaal om het werk van de Organisatie

“De Organisatie en de Purpose zijn de belangrijkste. Dat is waar ik met Holacracy begon tien jaar geleden. Het was tijd om organisaties te upgraden. Weg met de bestuurlijke hiërarchie. Het was tijd voor zelforganiserend werken door de fundamentele werkstructuur te vervangen. Ik doe dat al tien jaar nu. Maar we hebben de onderlinge relaties van mensen en de wettelijke structuur bewust links laten liggen. Dus daar is nu werk aan de winkel.

In de huidige maatschappij zijn veel voorkomende constructies een BV, NV of VOF. Ook bedrijven die werken met Holacracy hebben een van de gangbare vormen. Oprichters in een VOF structuur zijn persoonlijk verantwoordelijk, de werkgever-werknemer verhouding blijft en zijn er tal van wetten waaraan werkgevers en werknemers moeten voldoen. Dat zijn vormen van gezag die buiten onze eigen controle liggen. Encode.org wil ervoor zorgen dat de manier waarop we met elkaar omgaan en de wettelijke structuur meer in lijn komen te liggen met de manier waarop we werken binnen zelforganiserende bedrijven.

In het plaatje van de For-Purpose Organisatie zie je de Purpose Agent in het midden en de drie boxes die allemaal even groot zijn en daarmee ook even belangrijk lijken. Toch is de Organisatie eigenlijk het hart van dit model. De wettelijke structuur en de menselijke structuur ondersteunen de Organisatie.

Om het werken mogelijk te maken heeft een organisatie twee bronnen nodig:

  1. Vaardigheden en bekwaamheid (mensen)
  2. Activa (kapitaal)

Deze bronnen zijn secundair, maar scheppen ook de voorwaarden die het mogelijk maken voor de organisatie om werk te kunnen doen. Dus hoewel het allemaal draait om het betekenisvolle werk dat in de Organisatie wordt gedaan zijn deze twee bronnen wel noodzakelijk.”

De Associatie

“In de For-Purpose Organisatie geldt ook een regelset in de Associatie box van het model. Dat is ook zo in de Organisatie waar de regelset omschreven staat in de Holacracy grondwet. Deze regelset in de Associatie staat in de ‘Associatieovereenkomst’. Daarin staan bepaalde gedragsafspraken, voor de Associatie specifieke normen en een uitleg hoe je spanningen verwerkt, die dus niet werkgerelateerd zijn.
In deze Associatie vind je ook een ‘Oprichtersovereenkomst’. Als een bedrijf al bestaat is dat niet van toepassing. Een bedrijf dat vanaf de oprichting ingericht wil zijn als een For-Purpose Organisatie heeft wel een ‘Oprichtersovereenkomst’.  Daarin staat hoe de oprichters op een lijn kunnen komen en hoe zij omgaan met opstartproblemen zoals juridische structuren, eigenaarschap, oprichterschap etc.”

self organizing enterprise for purpose future of work

De Company

“Om te zorgen dat Purpose Agents voor meerdere For-Purpose organisaties kunnen werken moeten die organisaties volgens dezelfde regels leven. Zodat het niet uitmaakt waar ter wereld je wilt bijdragen aan een For-Purpose Organisatie – met welke legale structuur dan ook – je aan de slag kunt. Juridisch zijn er wel verschillen omdat elk land zijn eigen wetten heeft, maar de verdienstructuur, niveaus van lidmaatschap en dezelfde basisovereenkomsten zijn overal gelijk.

Dat is wat we de Dynamische Kapitaal Structuur (Dynamic Capital Structure) noemen. Die structuur is van toepassing op alle For-Purpose Organisaties.

We hebben 4 eenheden gespecificeerd:

  • Long-term capital interest / lange termijn belang in kapitaal (C)
  • Profit interest / winstbelang (P)
  • Deferred Interest / uitgesteld belang (D)
  • Dynamic Allocation Interests / dynamische toewijzing van belangen(A)

Dit zorgt voor een dynamisch eigen vermogen. De eenheden worden gedefinieerd in de Eigendomsovereenkomst in de Company. Ze worden gebruikt om de kapitaalbehoefte van de organisatie te beheren. Elke For-Purpose Organisatie heeft deze vier eenheden gedefinieerd. Zo creëren we een universele bedrijfstaal voor de juridische structuur.”

diederick janse energized.org

Je kunt als Purpose Agent uitbetaald worden op verschillende manieren. Dennis Wittrock van encode.org legt in dit artikel uit hoe hij per periode bekijkt of hij direct eenheden wil ontvangen of liever op lange termijn.

For-Purpose Organisaties: je begint met Holacracy, dit is de volgende stap

Thomas Thomison: “De eerste stap om dit te kunnen doen is oefenen met een systeem voor gedistribueerde autoriteit zoals Holacracy. Dus alleen als er al onderscheid gemaakt kan worden tussen het werk in de organisatie en een groep van gepassioneerde en gelijkgestemde mensen kun je als een For-Purpose Organisatie gaan werken. Macht mag niet langer persoonlijk zijn en er mag geen enkele sprake meer zijn van bestuurlijke hiërarchie. We moeten met andere ogen gaan kijken naar oude problemen. Na een decennium Holacracy gepraktiseerd te hebben denk ik nu comfortabel te kunnen zeggen dat de Company en de Association met een nieuw perspectief geïntegreerd kunnen worden.”

Learn more about encode.org here

wettelijke organisatievorm holacratie

Thomas Thomison werkt met Nederlandse advocaten om de optimale wettelijke vorm voor Energized.org te vinden.